Cashflowprognose maken als zzp'er: stappenplan met rekenvoorbeeld

Winst en geld op je rekening zijn twee verschillende dingen. Een factuur van maart telt als omzet in maart, maar het geld komt misschien pas in april binnen. Ondertussen moeten de huur, de btw en je privé-opname gewoon betaald worden. Met een cashflowprognose kijk je vooruit en zie je op tijd wanneer het krap wordt.

Wat is een cashflowprognose?

Het is een overzicht per maand van wat je verwacht te ontvangen en te betalen, met het saldo van je zakelijke rekening als uitkomst. De KVK noemt dit een liquiditeitsbegroting: die laat zien hoeveel geld je in een bepaalde periode verwacht te ontvangen en uit te geven. Je maakt hem bij voorkeur voor meerdere maanden vooruit.

Het verschil met je boekhouding is de blik. Je boekhouding kijkt terug. Je prognose kijkt vooruit en telt alleen echte geldstromen: betalingen die van je rekening gaan of erop binnenkomen.

Stappenplan

Stap 1: begin met je saldo

Start met het bedrag dat je aan het begin van de periode op je zakelijke rekening hebt. Dat is je beginsaldo. Gebruik het echte saldo, geen schatting.

Stap 2: zet je ontvangsten in de maand dat het geld binnenkomt

Reken per factuur: factuurdatum plus betaaltermijn. Een factuur van 15 januari met 30 dagen betaaltermijn komt in de prognose in februari. Heb je met je klant geen termijn afgesproken, dan is de betalingstermijn volgens Ondernemersplein 30 dagen.

Neem het bedrag inclusief btw. Dat is wat er op je rekening staat. Heb je opdrachten die nog niet zeker zijn, zet ze dan apart. Bekijk je prognose eerst alleen met zekere opdrachten en daarna met de verwachte erbij. Welke offertes nog openstaan en hoe waarschijnlijk ze zijn, houd je bij in Offertes & Opdrachten voor ZZP'ers. Hoe je ze opvolgt, lees je in offertes opvolgen als zzp'er.

Stap 3: zet je vaste lasten erin

Denk aan software, telefoon, verzekeringen en je boekhouder. Let op de betaalmaand. Betaal je een verzekering per jaar, dan zet je het hele bedrag in de maand waarin het wordt afgeschreven, niet een twaalfde per maand.

Stap 4: zet de btw in de betaalmaand

De KVK adviseert de btw op te nemen in de periode waarin je die verwacht te betalen of terug te krijgen. Bij aangifte per kwartaal is dat uiterlijk de laatste dag van de maand na het kwartaal: 30 april, 31 juli, 31 oktober en 31 januari. Het bedrag van het vierde kwartaal gaat dus in januari van je rekening. Alle data staan in ons artikel over de btw-deadlines van 2026 en 2027.

Stap 5: voeg belasting en privé-opname toe

Betaal je een voorlopige aanslag, zet dan het maandbedrag erin. Twijfel je of je er een wilt, lees dan voorlopige aanslag als zzp'er: wel of niet aanvragen? Reserveer je zelf, zet dan het bedrag in dat je maandelijks opzij zet. Hoeveel dat ongeveer is, zie je in hoeveel belasting je als zzp'er reserveert in 2026. Voeg ook je privé-opname toe. Wil je het op jouw cijfers laten doorrekenen, dan doet de Belastingreservering voor zzp'ers dat.

Stap 6: bereken het eindsaldo en vergelijk

Eindsaldo = beginsaldo + ontvangsten - alle betalingen. Het eindsaldo van de ene maand is het beginsaldo van de volgende. Vergelijk elke maand met de ondergrens die je voor jezelf hebt gekozen. Hoe je die bepaalt, lees je in buffer op je zakelijke rekening als zzp'er.

Rekenvoorbeeld voor drie maanden

Dit zijn aannames voor een voorbeeld, geen gemiddelden. Je start op 1 januari 2027 met € 5.000 op je zakelijke rekening. Je ondergrens is € 3.000. Je vaste lasten zijn € 1.500 per maand, je privé-opname is € 2.800 en je voorlopige aanslag is € 650 per maand. De btw over het vierde kwartaal van 2026 is volgens je aangifte € 2.900 en moet in januari betaald worden.

Je klanten betalen in januari € 6.050 (een factuur van € 5.000 plus 21% btw), in februari € 3.630 (€ 3.000 plus btw) en in maart € 7.260 (€ 6.000 plus btw).

In euro Januari Februari Maart
Beginsaldo 5.000 3.200 1.880
Ontvangsten incl. btw 6.050 3.630 7.260
Af: vaste lasten 1.500 1.500 1.500
Af: privé-opname 2.800 2.800 2.800
Af: voorlopige aanslag 650 650 650
Af: btw vierde kwartaal 2.900 0 0
Eindsaldo 3.200 1.880 4.190

Januari: 5.000 + 6.050 - 1.500 - 2.800 - 650 - 2.900 = 3.200. Februari: 3.200 + 3.630 - 1.500 - 2.800 - 650 = 1.880. Maart: 1.880 + 7.260 - 1.500 - 2.800 - 650 = 4.190.

Wat zie je? Februari eindigt € 1.120 onder je ondergrens. Dat komt niet door een slechte maand, maar door de btw in januari en een lage betaling in februari. Zonder prognose merk je dat pas als het saldo er al is.

Kijk ook voorbij maart. Stel dat je in het eerste kwartaal facturen hebt gestuurd van € 3.000, € 6.000 en € 4.000 exclusief btw en € 330 voorbelasting hebt. Dan is de btw € 2.730 min € 330 = € 2.400, te betalen uiterlijk 30 april. Dat bedrag gaat in april van je saldo van € 4.190 af, nog voordat je vaste lasten, privé-opname en voorlopige aanslag van april zijn meegeteld.

Houd hem actueel

Een prognose is een schatting. Vul daarom aan het einde van elke maand je werkelijke saldo in en laat dat het beginsaldo van de volgende maand zijn. Vink ontvangen facturen af. Schuif facturen die te laat betaald worden door naar een latere maand, zodat ze niet uit je overzicht verdwijnen.

Bouw je dit liever niet zelf op, dan kan het ook in een bestand. De Cashflowprognose voor zzp'ers rekent in Google Sheets twaalf maanden vooruit, met de btw in de betaalmaand en een waarschuwing als je onder je minimale buffer komt.

Dit artikel is algemene informatie en geen financieel of fiscaal advies.

Terug naar blog